مرکز فقهی ائمّه اطهار (علیهم السلام) دو فصلنامه علمی فقه و فقاهت دوره 1 شماره 1 1402 06 30 Analyzing the nature of jurisprudence rules and their distinction criteria واکاوی ماهیت قواعد فقهی و ملاک های تمایز آنها ‎ 5 142 243675 FA سید محمد نجفی یزدی استاد خارج حوزه Journal Article 2023 09 21 The importance of jurisprudence rules has caused it to become an independent science in our era, and therefore its precise definition and its difference with the two sciences of principles and jurisprudence have been taken into consideration. The jurists have not paid the necessary attention to the exact definition and its difference with the jurisprudential issue, as they have done in the case of the science of principles and its difference with the jurisprudential rule. This article tries to pay attention to the fact that jurisprudence rules do not have a precise definition due to the wide range of its issues and the existing definitions all have serious ambiguities. Especially, the difference between this science and jurisprudence issues has serious ambiguity, and therefore many issues of fiqh have been included in the rules of jurisprudence. Just as the separation of this science from the science of principles also has a serious ambiguity, but the science of principles also suffers from this ambiguity, i.e. lack of precise definition, and in the end it is recommended that researchers should not spend their lives and resources on researching the definition of the likes of the rules of jurisprudence. And for textbooks and educational texts, they should limit themselves to the topics of these two sciences that are more applicable and supplement the topics with jurisprudence and when needed for jurisprudential reasoning. اهميت قواعد فقهيه سبب شده است كه در دوران ما تبديل به علم مستقل گردد و لذا تعريف دقيق آن و تفاوت آن با دو علم اصول و فقه، مورد توجه قرار گرفته است. فقها، عنايت لازم را نسبت به تعريف دقيق و تفاوت آن با مسئله فقهيه، آنگونه كه در مورد علم اصول و تفاوت آن با قاعدة فقهيه داشته اند، بذل نكرده اند. اين نوشتار تلاشي دارد اين موضوع را مورد توجه قرار دهد كه قواعد فقهيه با توجه به گسترة بسيار وسيع مسائل آن، داراي تعريف دقيق نيست و تعاريف موجود همگي داراي ابهامات جدي است. به ويژه تفاوت اين علم با مسائل فقه از ابهام جدّي برخوردار است و لذا مسائل فراواني از فقه، جزء قواعد فقه قرار گرفته است. همچنانكه تفكيك اين علم با علم اصول نيز از ابهام جدي برخوردار است بلكه علم اصول نيز از اين ابهام يعني عدم تعريف دقيق رنج مي برد و در پايان توصيه شده است، محققين عُمر و امكانات خود و ديگران را صرف تحقيق در مورد تعريف امثال قواعد فقه نكنند و براي متون درسي و آموزشي به مباحثي از اين دو علم كه كاربرد بيشتري دارد اكتفا نموده و تكميل مباحث را به فقه و هنگام نياز جهت استدلال فقهي مطرح نمايند. http://fqaht-mpbs.ir/finalFile/1700033746_a8c65f09f1837ee416a2b9f091d81e97.pdf